Ngắm Chân Dài Của Vang

Ngắm “chân dài” của vang – thú vui của người sành rượu

Quan sát chân rượu vang – hay là những giọt rượu đọng lại trên thành ly sau khi bạn lắc nhẹ – có thể cho bạn nhiều gợi ý thú vị về chai vang mình đang thưởng thức. Rõ khổ, uống rượu vang mà sao phải “vất vả” đến thế: không chỉ xem màu, lắc, hít, nếm thử, rồi còn phải biết về vang “thở” ra sao, bảo quản ở “nhiệt độ” nào… Và nay lại còn có cả việc ngắm “chân” vang nữa. Vâng, vang cũng có chân – không chỉ hai mà nhiều chân (tiếng Anh gọi là legs, cũng có người gọi là “nước mắt của rượu”).

Bạn cứ hỏi những người sành điệu thưởng thức vang, họ sẽ thích thú chia sẻ đủ điều về những cái “chân ngắn”, “chân dài”, “chân đầy”, “chân thon” này. Theo một số chuyên gia, chỉ cần nhìn chân vang là đã có thể đoán được phần nào về chai vang sắp uống.

Giống như người từng trải đi đường xa nhìn trời, nhìn mây thì biết sẽ nắng gắt hay mưa nhiều vậy.

Chân vang (wine legs) là gì?

Chân vang là gì? Thưa, đó chính là những vệt rượu đọng lại trên thành ly sau khi bạn lắc nhẹ cho vang sóng sánh trong ly. Chân vang trông giống như những giọt nước từ từ chảy xuống – có giọt chảy nhanh, có giọt rỉ rả chậm chạp. Theo giới chuyên ngành, chân vang là một trong những dấu hiệu dễ nhận biết bằng mắt thường khi đánh giá sơ bộ một chai vang.

Về mặt khoa học, hiện tượng này liên quan đến hiệu ứng Marangoni nổi tiếng: cồn bay hơi nhanh hơn nước ở vành ly, tạo ra sự chênh lệch sức căng bề mặt khiến lớp rượu mỏng bị kéo ngược lên thành ly, rồi khi đủ nặng sẽ chảy xuống thành từng vệt dài đẹp mắt. Chân vang nào rỉ rả chậm chạp thì thường cho thấy độ cồn của vang ấy cao – đó là loại vang có vị đầy đặn, đậm đà.

Chân vang nói lên điều gì về chất lượng?

Thực ra, “chân” vang chủ yếu được tạo nên bởi glycerol – một hợp chất tự nhiên phát sinh trong quá trình lên men, cùng với đường và cồn. Glycerol có vị ngọt nhẹ, hơi dính. Cho nên loại rượu vang nào để lại những cái chân dài, đầy đặn, chảy chậm trên thành ly thì thường là vang có độ cồn cao, vị đậm đà và sẽ để lại vị ngọt, đầy đặn lâu hơn trên lưỡi, trong khoang miệng của bạn.

Ngược lại, những chai vang nhẹ nhàng, độ cồn thấp sẽ có “chân ngắn”, chảy nhanh và mau biến mất. Đây là đặc trưng thường thấy ở các dòng vang trắng thanh mát hay vang hồng nhẹ nhàng – không có nghĩa chúng kém ngon, chỉ là phong cách khác mà thôi.

Tuy nhiên, cũng có không ít nhà phê bình vang cho rằng dù bạn có ngắm chân vang lâu đến mấy cũng chẳng thể khẳng định được về mức độ cân bằng của vang trong chai: liệu nó có quá nhạt nhẽo hay ngược lại chát chua vì chứa quá nhiều tannin. Chân vang chỉ phản ánh độ cồn và độ sánh, chứ không nói lên được sự hài hòa tổng thể của hương vị.

Những hiểu lầm phổ biến về chân vang

Hiểu lầm lớn nhất là cho rằng “chân càng dài, càng đẹp thì vang càng ngon”. Thực tế, chân vang dài chỉ cho biết rượu có độ cồn cao và độ sánh lớn – một chai vang 15 độ bình dân cũng có thể cho chân rất dài và đẹp, trong khi một chai vang trắng thanh lịch 12,5 độ của vùng Chablis danh tiếng lại có chân ngắn, chảy nhanh. Độ ngon của vang phụ thuộc vào sự cân bằng tổng thể: hương thơm, vị chua, tannin, hậu vị – chứ không nằm ở những vệt rượu trên thành ly.

Một hiểu lầm khác là dùng chân vang để đoán tuổi rượu. Vang càng để lâu không hẳn cho chân càng dài; ngược lại, vang quá cũ, đã qua đỉnh cao có thể cho cảm giác loãng và chân mờ nhạt. Vì vậy, hãy xem việc ngắm chân vang như một trải nghiệm thị giác thú vị trong nghi thức thưởng thức, đừng đặt quá nhiều kỳ vọng đánh giá vào nó.

Cách ngắm chân vang đúng điệu

Để ngắm chân vang đúng cách, hãy rót rượu khoảng 1/3 ly, nghiêng nhẹ và xoay ly theo vòng tròn đều tay rồi đặt ly đứng yên, hướng về phía nguồn sáng để quan sát những vệt rượu từ từ chảy xuống thành ly. Bạn sẽ thấy sự khác biệt rất rõ rệt giữa một chai vang đỏ 14 độ đậm đà, chân dài chảy chậm với một chai vang trắng 12 độ thanh nhẹ, chân ngắn và mau tan.

Nhưng hãy nhớ kỹ điều này: ngắm chân vang chỉ là một thú vui thị giác, một phần của nghi thức thưởng thức đầy thi vị – chứ tuyệt đối không phải “bài kiểm tra” quyết định chai vang ngon hay dở. Cuối cùng, để phân định được vang dở hay vang ngon thì vẫn chỉ có một cách hữu hiệu nhất: đó là uống. Xin mời nâng ly, nếm thử ngay – nhưng đừng uống quá nhiều đến độ nhầm lẫn chân vang với “chân dài” nhé!

Nếu muốn rèn luyện thêm kỹ năng thưởng thức, hãy đọc bài nghệ thuật thưởng thức rượu vang ngon đúng điệu và vì sao lắc rượu vang trước khi uống sẽ ngon hơn. Và để thực hành ngắm chân vang ngay tối nay, ghé danh mục rượu vang đỏ của Rượu Ngoại Hà Nội hoặc liên hệ hotline 0978406415 để được tư vấn chọn chai vang ưng ý nhất.